ingrijpen

In Australië is een muizenplaag hoor ik op de radio. Als oplossing gaan de muizen massaal vergiftigd worden. Als ik de overheid was, ging ik massaal bomen planten. En de muizenplaag, voor zover mogelijk accepteren. Er zijn duidelijk te weinig roofvogels, de roofvogels die er nog zijn gaan ook dood van het eten van vergiftigde muizen. Hierdoor komt een muizenplaag steeds terug en los je het probleem niet op. Sterker nog het wordt elk keer erger.  In Nederland is er ook regelmatig een muizenplaag. De oplossing is dan de weilanden onder water zetten in plaats van bomen te planten langs en in de weilanden. Je moet eerst een plaag hebben om de dieren te lokken die deze plaag helpen oplossen. We grijpen teveel in in de natuur bij problemen in plaats van te kijken hoe we een evenwicht kunnen herstellen. Met het voorbeeld van Wouter van voedselbos Ketelbroek in mijn hoofd heb ik handenwringend mijn woelmuizenplaag geaccepteerd. Een seizoen geploeterd in de moestuin en geen bieten, geen zoete aardappel en bijna geen pastinaak, knolselderij en koolrabi. Het jaar erna geen vraatschade meer aan de groenten. Zou het echt gewerkt hebben of was het een slecht woelmuizen jaar. Dit jaar de ontknoping. Kleine ingrepen in de natuur kunnen desastreuze gevolgen hebben. Daar zijn veel voorbeelden van en toch kunnen we het niet laten. In een poging om de aarde minder te laten opwarmen zijn er wetenschappers die het briljante plan hebben bedacht om deeltjes de stratosfeer in te spuiten die het zonlicht gaan weerkaatsen. Help. Zeker nog nooit van UV stralen gehoord die zorgen voor de groei van planten en de aanmaak van vitamine D en vast nog veel meer bekende en onbekende effecten. Als dit onzalige plan ooit werkelijkheid wordt hoop ik dat er een milieuorganisatie is die dit voor het gerecht gooit en dat er een rechter is die wel om het welzijn van mensen geeft. 

smaak

In de tuin staan twee gigantische engelwortelplanten, helemaal vol met knoppen en bloemen. In een poging een plant nog een jaar of twee te behouden heb ik de knoppen afgeknipt. De knoppen zijn in de keuken terecht gekomen om iets lekkers mee te maken. De engelwortel heeft een bijzonder smaak, tikje geparfumeerd zou ik willen zeggen. Na een aantal keren soep gemaakt te hebben met engelwortel heb ik het goede recept. De engelwortel verdraagt naast de gebruikelijke soep ingrediënten als een uitje en een boiullonblokje veel milde zoete kerrie, een zoete aardappel, 1 appel en nog wat groen. (mosterdspinazie, erbette, snijbiet, zuring, paardenbloem) Lekker soepje. Dit verzoent me met het afknippen van die prachtige knoppen.

Gezondheid?

Een deskundige op TV. We moeten zo hard mogelijk werken aan onze gezondheid. De volgende zin is, dus zo snel mogelijk vaccineren. Er komt een vroegere goede kennis op bezoek. "Jullie zijn zeker ook al gevaccineerd"? De kennis heeft stad en land afgebeld om aan de beurt te komen en ik doe vrijwillig afstand van mijn prik. Wordt dit een pijnlijk gesprek? Het laatste wat ik wil is ruzie over Corona. Ik respecteer de mening van andere mensen. Als mensen zich kwetsbaar voelen en of zijn, is het ook verstandig om een prik te halen. Mijn vriend wil heel graag weer op reis. Dus begrijp ik dat hij overweegt zich te laten vaccineren. Ik leg uit dat ik geen virusontkenner ben, maar dat ik ook grote twijfels heb over het nut van het vaccineren van gezonde mensen met een goede weerstand. Ik heb twijfels over het nut van vaccineren nu we nog niet weten hoeveel varianten we nog krijgen, hoe lang een vaccin werkzaam blijft, of je minder besmettelijk bent als je gevaccineerd bent.  Ik leg rustig aan de oude kennis uit waarom ik van mening ben dat ik door mijn leefwijze zeer bewust en zorgvuldig bezig ben met mijn gezondheid en immuunsysteem. En dat ik me zorgen maak dat ik mijn zorgvuldig opgebouwde weerstand in de war schop door een vaccinatie. Maar dat ik er ook rekening mee hou dat ik helemaal fout zit. En dat ik mijn mening moet herzien. Ik wacht het nog even af. De goede kennis begrijpt mijn twijfels. Ze heeft totaal geen twijfels en kent ook niemand met twijfels. Ze dacht dat alleen van die viruswaanzinclub mensen zich niet willen laten vaccineren. Ik ken veel meer mensen die heel bewust met hun gezondheid bezig zijn die zeer grote twijfels hebben over vaccineren. Hoewel er voortdurend gezegd wordt dat er geen vaccinatieplicht zal komen, ben ik bang dat we op een gegeven moment toch geen andere keus meer hebben. De tijd zal het leren. 

De tulp; een van de lekkerste eetbare bloemen die er zijn.

De "preitjes" zijn lisdodden uit de vijver. Een heerlijke groente en zo voorkom je ook dat je er teveel krijgt. 

Lentegroen

Een paar dagen geleden heb ik tomaten uitgeplant in de kas. Onder andere Berner rose,
Coeur de boeuf, gardners delight, Black Prince, cerise, een oranje tomaat.
Flink natgemaakt, beetje koemest en lekker dik toegedekt met vers grasmaaisel. Ik heb het idee dat ze het naar de zin hebben. Ze lijken al gegroeid. Het vers gemaaide gras in de kas ruikt zo heerlijk. Sowieso is mijn kas op dit moment mijn favoriete plek in de achtertuin. Radiootje zachtjes aan en verspenen. Ondanks dat het feest in de groentetuin nog moet beginnen is er al veel te plukken om te eten. Daslook, look zonder look, mosterdspinazie, zeebiet, erbette, rapunzel, zuringsoorten, snijbiet, engelwortel en vandaag heb ik lisdodde geoogst in de vijver. Een bijzonder lekkere groente die, blijkt uit onderzoek al 30.000 jaar gelden gegeten werd. Het eetbare gedeelte zit onder het water en kun je makkelijk lostrekken. Ik heb een gedeelte van de lisdodde in de oven geroosterd, samen met rode kool en appeltjes. Een ander gedeelte is ten prooi gevallen aan een experiment. Ik heb de lisdodde in een pot gestopt met paardenbloemknoppen en overgoten met zout water. Nu moet de pot 10 tot 15 dagen fermenteren. In de keuken laten staan en regelmatig de deksel open om gas te laten ontsnappen. Daarna in de koelkast nog een paar weken laten staan voor je het opeet. 

Het dilemma van de engelwortel; de bloemen zijn prachtig maar als je de plant in bloei laat komen sterft ze. Knip je de bloemen er uit blijft de plant leven. Je kunt de bloemen wel eten. Gestoofd in boter met gember en knoflook?

voedingsmythes

Er is blijkbaar een boek uitgekomen over voedingsmythes. Op de radio wordt het boek besproken en twee deskundigen gevraagd om commentaar op de voedingsmythes. De ene deskundige is van het voedingscentrum en de andere van de HAS hogeschool. De schrijver van het boek is een voorstander van intermitted fasting. Dat een stevig ontbijt een goed begin van de dag is vindt hij een van de voedingsmythes. Hij slaat het ontbijt over zodat hij vast van s'avonds 18.00 uur tot de volgende middag 12.00 uur. De beide deskundigen vinden dit zeer onverstandig. Want als je niet ontbijt ga je vast koek of taart eten in de loop van de ochtend. De deskundigen zijn blijkbaar nog niet op de hoogte van de grote gezondheidswinst die te behalen is door intermitted fasting. Jammer dat ze twee deskundigen hebben uitgenodigd die allebei van de behoudende stroming zijn en dezelfde boodschap hebben. Jammer dat ze niet een diëtist hebben uitgenodigd van Green delecious bijvoorbeeld. Als je, zoals de schrijver, aan intermitted fasting doet, neem ik aan dat je geen suiker meer gebruikt en op je koolhydraten let. Als je geen suiker gebruikt en de hoeveelheid koolhydraten aanpast aan je lichaamsbeweging kun je makkelijker maaltijden overslaan zonder er last van te hebben. Ook over het gebruik van zout heeft de schrijver een stevige mening. Een mythe is het, om zout te beperken, een gezond lichaam kan een eventueel teveel aan zout prima verwerken. Ik ben het eens met schrijver. De focus op het gebruik van zout, leidt de aandacht af van het werkelijke probleem, teveel fastfood en kant- en klaarproducten met teveel zout. Als je weet dat we miljoenen jaren verzamelaars/jagers zijn geweest, 100 jaar aan intensieve landbouw doen en de laatste 30 jaar vooral fastfood eten kan iedereen begrijpen dat er iets niet klopt. Zonder het dieet van onze voorouders te idealiseren kunnen we er wel wat van leren. We zouden meer groen en minder koolhydraten en zeer met mate kaas, vlees, vis moeten eten. Een van de deskundigen vindt het heel jammer dat het boek over voedingsmythes geschreven is. Zo raken mensen in de war en weten ze niet meer wat gezond is. Ik vind het jammer dat het voedingscentrum niet met een duidelijke boodschap komt: 

Eet elke dag 500 gram biologische groenten en twee stuks fruit, de rest maakt niet uit. 

Veroudering, ziekte of zegen?

Op dit moment moeten we creatief zijn om met een bevriend stel een verjaardag te vieren. We gaan wandelen en tussendoor een drankje tog nuttigen op een bankje in de zon. We wandelen 15 km. Dat weet ik omdat de jarige "het ommetje" van Eric Scherder op zijn telefoon heeft geïnstalleerd. De jarige viert zijn 76ste verjaardag. We leerden het stel 20 jaar geleden kennen. De vriend had op dat moment zwaar overgewicht en kon nog geen kilometer wandelen. In de loop van de jaren is hij ruim 20kg afgevallen en elk jaar verder gaan wandelen. Inmiddels wandelt hij elke dag minimaal 1 uur en ziet er veel jonger uit dan 20 jaar geleden.

Ten minste houdbaar tot

Als we geboren worden krijgen we geen -ten minste houdbaar tot- sticker opgeplakt. Maar afhankelijk van een tikje invloed van de genen,wat geluk en vooral flink je best doen, komt er wel een houdbaarheidsdatum. Sinds verouderen een ziekte is, wordt er ijverig onderzoek gedaan naar medicijnen die veroudering genezen. Het onderzoek is er op gericht mensen gezond ouder te laten worden. Ver voorbij de natuurlijke levensgrens. Momenteel ligt die grens ongeveer bij 120 jaar, maar wetenschappers achten het niet onwaarschijnlijk dat we met deze anti verouderingsmedicijnen 150 jaar kunnen worden. Het is een sector geworden waar veel geld in omgaat. Men vermoedt dat er in de toekomst veel mensen zullen vragen naar medicijnen tegen veroudering en dat er veel geld mee verdiend gaat worden. Inmiddels zijn de medicijnen ook al gevonden. Ze zijn zelfs gewoon op internet te koop voor 87 euro per potje. De belangrijkste werking van de medicijnen is de vernietiging van senescente zellen. Senescente cellen zijn oude uitgeputte cellen, die zich na zo'n 50 keer gedeeld te hebben niet meer delen. Wanneer we teveel senescente cellen in ons lichaam hebben krijgen we ouderdomsziekten. De uitgeputte cellen begrijpen niet meer elke boodschap en scheiden meer ontstekingsbevorderende stoffen af waarmee ze schade toebrengen aan het omringende weefsel. Dat heet verouderen. We moeten dus van deze oude cellen af. Dat kun je doen door een potje te bestellen voor 87 euro via internet., Maar de gevolgen van antiverouderingsmedicijnen op lange termijn zijn nog onbekend. Men weet nog niet of het in de toekomst gaat leiden tot meer kankergevallen. En willen we wel 150 jaar worden?

Leefstijl

Verouderen wordt voor 80% bepaald door je leefstijl. Je kunt dus veel zelf doen om minder snel en gezonder en fitter oud te worden. Bewegen en vasten leveren een positieve bijdrage en zorgen ervoor dat je senescente cellen op een natuurlijke wijze verwijderd worden. Maar even belangrijk is wat je eet en drinkt. Vooral het gebruiken van biologische groenten, fruit en kruiden zorgt voor een belangrijke bijdrage. Niet alleen aan je gezondheid op dit moment, maar ook in de toekomst. Je kunt iets doen om gezonder en fitter oud te worden. Als je veel biologische groenten, fruit en kruiden consumeert krijg je ook een ruime hoeveelheid van de zogenaamde secundaire inhoudsstoffen binnen. Deze secundaire inhoudsstoffen zorgen ervoor dat je lichaam meer antioxidanten aanmaakt en dat het reinigend vermogen wordt versterkt. Op die manier worden senescente cellen onschadelijk gemaakt en verwijderd. Als je gaar onderzoeken waar de antiverouderingsmedicijnen uit bestaan dan spelen de secundaire inhoudsstoffen, dus de geneeskrachtige stoffen uit kruiden, biologische groenten en fruit, een belangrijke rol. Flavonoïden, polyfenolen en carotenoïden worden in een super hoge dosis in een pilletje gestopt, soms wordt ook de biologische beschikbaarheid verbeterd. Een aantal stoffen zijn bijzonder werkzaam en worden met name genoemd: quercitine, fisetine, resveratrol, theaflavine, sulforafaan en curcumin. Deze stoffen krijg je ook allemaal binnen als je voldoende biologische groenten, fruit en kruiden consumeert. Het lijkt er op dat we niet alleen minder weerstand en veerkracht hebben maar ook voortijdig verouderen door een gebrek aan secundaire inhoudsstoffen. et is veiliger deze stoffen te gebruiken in het hele product dan geïsoleerd uit een potje. Het hele kruid gebruiken leidt praktisch nooit tot bijwerkingen, allergieën uitgezonderd.

Onderzoek

Positief van onderzoek naar veroudering is dat langzamerhand duidelijk wordt waar het aan ontbreekt in onze leefstijl. De gevolgen van een goede leefstijl zijn bij mensen moeilijk te onderzoeken. Er wordt nog steeds beweerd dat gangbare groenten net zo gezond zijn als biologische producten. Terwijl bij dieren al jaren geleden is aangetoond dat dat niet waar is. Dieren die biologische voeding krijgen herstellen duidelijk sneller van ziekten. Als reden daarvoor wordt door de onderzoekers steeds gewezen naar de secundaire inhoudsstoffen. Onderzoeken naar verouderen leveren nu ondersteunend bewijs. Het ontbreken van secundaire inhoudsstoffen is weinig bekend, maar begint langzamerhand te leiden tot ernstige gebreksziekten. Zoals een verminderde weerstand en snelle veroudering.

Ouder worden

Regelmatig geven mensen de schuld aan de leeftijd om iets niet meer te doen of te kunnen. Natuurlijk kun je pech hebben met je genen. In de meeste gevallen kun je door leefstijl mede bepalen of ouder worden een ziekte of een zege is. Om onze vriend van 76 als voorbeeld te nemen: het ouder worden leek al op zijn 56ste een ziekte te worden met pillen voor diabetes, hoge bloeddruk, cholesterol, reuma, bloedverdunners. Door zijn nieuwe leefstijl is een tikje hoge bloeddruk nog het enige mankement. De rest van de pillen is niet meer nodig. We hopen nog lang samen te kunnen wandelen. 

Het oorspronkelijk artikel is gepubliceerd in de Herborist, het online tijdschrift van het herboristengilde.

Tulsi-heilig basilicum heerlijk theekruid

samenleving in gevaar

Vanmorgen op radio 1 een programma over de gedeeltelijke openstelling van bepaalde evenementen en parken onder de voorwaarde van testen en/of ingeënt zijn. De spraakmaker van die ochtend vindt het zeer terecht dat je geen toegang krijgt als je niet ingeënt of niet getest bent, want als je bewust de samenleving in gevaar brengt dan moet de toegang geweigerd worden. Hoe mooi zou de Nederland en de wereld eruit zien als we mensen en/of bedrijven die willens en wetens de samenleving in gevaar brengen het wat moeilijker hadden gemaakt. We zouden bijvoorbeeld nu niet veel onnodige Parkinson patiënten gehad. Het vermoeden dat we een grotere kans hebben om Parkinson te krijgen door landbouwgif bestaat al zeker 10 jaar. In Frankrijk is Parkinson erkend als beroepsziekte bij landbouwers. Ook een groot gevaar voor onze samenleving is het massale overgewicht en de daarbij behorende kwalen. Ik trap er niet in maar supermarkten doen nog steeds hun best om de mensen de ongezondste rommel te verkopen. Ook de overheid is schuldig, tijdens deze hele coronacrisis, bij uitstek een kans om mensen te motiveren, niets over leefstijl.  De farmaceutische industrie heeft ook veel onnodige doden op haar geweten. Willens en wetens jaren doorgaan met medicijnen waar mensen aan overlijden. Tot ze door de rechter gestopt worden. 

Ik kan nog wel even doorgaan, maar dat doe ik niet. Ik heb het te druk met mijn leefstijl. Ik moet zorgen voor biologische groenten uit eigen tuin, onkruid plukken in de tuin voor mijn smoothie en ik moet naar de tandarts. Dat is 18 km een uurtje fietsen dus.  

Droom

In mijn droom vannacht begin ik samen met Marilene (docent van de herboristenopleiding) een nieuw voorlichtingsmodel om Nederland gezonder te krijgen. We willen het groots aanpakken. Het moet maar eens afgelopen zijn met het voedingscentrum, het wordt tijd voor het ware verhaal. Niet de vitamines en mineralen zijn belangrijk maar de secundaire inhoudsstoffen, die vooral in biologische groenten, fruit en kruiden voorkomen. Ook droom ik dat er viel kritiek op mijn plan zal komen omdat er te weinig wetenschappelijk onderzoek gedaan is naar secundaire inhoudsstoffen. 

Ik word strijdbaar wakker, maar weet ook dat ik gaan energie ga stoppen in dit zeer goede plan. Ik ga vandaag weer lekker aan de slag in de tuin en met mijn zaailingen.