woensdag 24 september 2025

De Plant "ontluikend leven"

Met de schrijfclub doen we mee met een Wageningse actie. Schrijf iets over een Wagenings kunstwerk. Alle verhalen worden verzameld en tentoongesteld in het stadhuis.

Ik wist direct dat het "De plant" van Huub Kortekaas moest zijn. Het beeld staat op een prachtige open plek in het arboretum op de Wageningse berg.


De Plant - Huub Kortekaas

Toen ik het beeld voor de eerste keer zag, bleef ik stokstijf staan. In het arboretum loop ik doorgaans met het hoofd schuin naar beneden planten te kijken en naambordjes te bestuderen. Als ik tegen dat enorme beeld aanloop gaat mijn blik omhoog. Het is van een verbazingwekkende eenvoud. Het beeld maakt de open plek compleet. Het is op een bepaalde manier ook onopvallend. Ik kan er ook langs lopen zonder dat ik het gezien heb. Maar als ik het opmerk zie ik meer dan het beeld. Het beeld is een verhaal geworden. Een verhaal dat ik meedraag tot op de dag van vandaag. 

Zondag 19 juni 2016 was ik in de tempelhof in Winssen, het huis en de tuin van Adelheid en Huub Kortekaas. Het kunstenaarsduo gaf uitleg over hun wereldwijde project, met als onderwerp de mens als unieke zaailing: "Welke bloem ben jij?' Adelheid en Huub zijn in mei 2015 begonnen met de "uitzaai" van 99.999 papieren mensbloemen volgeschreven met teksten in 11 talen als wake-upcall om ons wereldwijd te verbinden en te inspireren tot een meer duurzame en vredige wereld. Het hele weekend op de tempelhof stond in het teken van female energy; dansen, lezingen en tai chi. Voor mij was het een euforische dag, een groot feest met mooie, blije mensen in zomerse, kleurige kleren. Een dag om te geloven in wereldvrede en in de goedheid van mensen. Een dag waarop ik dacht, dat moet toch iets veranderen, de verspreiding van de papieren mensbloemen met mooie boodschappen en al die mensen die na het feest geïnspireerd en vol positieve vrouwelijke energie terug gaan naar hun eigen omgeving, Een dag waarop mensen deelden hoe zij de wereld een beetje mooier maken in hun straat, buurt, dorp, stad. Een dag waarop ik besef dat ik ook een unieke zaailing ben, die nog niet weet welke bloem ze zal kunnen worden. 


In juni 2016 was ik nogal optimistisch en positief. Wereldvrede lijkt nu verder weg dan ooit en ook een duurzame wereld is op dit moment geen prioriteit bij wereldleiders. Het is wel belangrijk optimistisch te blijven, Pessimisme  zorgt ervoor dat je het opgeeft. Er gebeuren ook zoveel mooie dingen. Afgelopen weekend weer een heel groen weekend gehad. Zoveel mensen ontmoet die zich met hart en ziel inzetten en samen werken aan een mooier en duurzamer Nederland. 

Huub Kortekaas is inmiddels overleden. Ik was erg onder de indruk van het vrolijke optimisme van het echtpaar. Adelheid zal Huub wel heel erg missen. Daar denk ik allemaal aan als ik even stil sta bij het 6 meter hoge beeld in het arboretum. 


dinsdag 9 september 2025

Wat we hadden kunnen weten

 "Wat we hadden kunnen weten" is het nieuwe boek van Ian Mc Ewan.  Het is 2130 en GB bestaat uit bergachtige eilandjes die alleen nog per boot verbinding met elkaar hebben. Veel gebieden zijn vrijwel onbereikbaar geworden. Wat er aan erfschatten gered is, is ondergebracht in nieuw gebouwde musea en bibliotheken hoog gelegen op de bergen. In het boek wordt de tijd onderzocht waarin wij nu leven 1995 tot 2030. De mensen levend in 2130 vinden ons nogal dom. We hadden het kunnen weten, waarom hebben we niks gedaan? Waarom hebben we de catastrofe willens en wetens op ons af laten komen. Tijdens het lezen bekruipt me regelmatig een gevoel van schaamte. 

Vorige week liep ik met een groep geïnteresseerden uit Randwijk onder leiding van ecoloog Henk van Ziel door de Randwijkse uiterwaarden. Henk leest het landschap. Waar ik een bultje zie, ziet Henk de vroegere bewoners. In de uiterwaarden hebben huizen gestaan en steenfabrieken met veldovens. De tekens van die bewoning zijn nog te zien en de namen en andere gegevens van de bewoners zijn op te zoeken in archieven. De geschiedenis van de vorige bewoners werd verteld door Caspar Blaauw.

Henk verteld over het riviertje de Laak. Ik zie een droge sloot achter mijn tuin maar het is het restant van het riviertje de Laak, die onderdeel geweest is van het Herveldsysteem. Een breed stelsel van stroomruggen en rivierlopen dat zich van de huidige Waal naar de Rijn slingerde.  De restant hiervan is de huidige Laaksloot die nog in de uiterwaarden te zien is.  

Ik voel me steeds meer verbonden op de plek waar ik nu woon. Tegelijkertijd ben ik me bewust van de enorme kwetsbaarheid van de plek waar ik woon. Wat ga ik redden als het water komt? 


Helm

 "En nu nog een helm": roept de man agressief. Ik schrik en ben boos en van slag. Ik fiets in de regen op de dijk op weg naar het Lexkesveer. Er komt me een wielrenner tegemoet. Een ietwat stevige man van minstens middelbare leeftijd. In de bocht fiets hij dicht langs mij, ik dacht om gedag te zeggen. Ik kijk vriendelijk en wil iets vrolijks roepen. Dat gebeurt vaker als ik met slecht weer buiten ben. Dan zijn alleen echte buitenmensen ook buiten en die herkennen elkaar, denk ik. Maar de man heeft andere plannen. Hij wil de overheid meehelpen de fietsers over te halen een helm te gaan dragen. 

Ik ben niet tegen een helm op de fiets. Ik ben wel tegen de hetze die er nu gaande is. Er komen steeds meer fietsers om in het verkeer. Door een helmplicht te overwegen leg je de verantwoordelijkheid bij de fietser. De fietser moet zich beschermen. Het overige verkeer hoeft niet te veranderen. Ik fiets veel en lange afstanden. Ook veel op secundaire wegen zonder fietspad. Er wordt over het algemeen veel te hard gereden. Wat zijn de oorzaken van de vele fietsdoden? Komt het misschien omdat we in steeds grote auto's rijden, zwaarder en met een hoger bumper, veel gevaarlijker voor de kwetsbaardere weggebruiker. Komt het omdat de fietspaden slecht en druk zijn. Zijn we ongeduldiger en letten we minder op elkaar? Komt het omdat de infrastructuur wordt bedacht door mensen die nooit fietsen. Of speelt misschien mee dat de meeste mensen op hun 18 de stoppen met fietsen en pas weer gaan fietsen als ze met pensioen zijn en een elektrische fiets kopen. Als ik de meeste ouderen zie fietsen vind het heel verstandig als ze helm opzetten. Ik vind de meeste ouderen hele slechte onhandige fietsers. Ze hebben de fiets totaal niet onder controle. 

Ik fiets al vanaf dat ik 4 jaar ben en de fiets is altijd mijn belangrijkste vervoermiddel geweest. Ik hou van buiten zijn en geniet meestal van mijn fietstochten. Als ik geen haast heb en alleen ben fiets ik nooit hard. Op het hier betreffende moment, fiets ik 12 km per uur, want tegenwind.  Ik neem de tijd om te genieten van of te huilen om het landschap. Geen enkele reden om een helm op te zetten. Volgende week ga ik op fietsvakantie in Duitsland. Heuvelachtig terrein, een zwaarbepakte fiets dan draag ik wel een helm. Ik heb veel zin om, geïnspireerd door de Tour de France, mijn racefiets weer van de muur te halen. Uiteraard draag ik dan ook een helm. Kortom vervelende, bemoeizuchtige meneer, ik wil graag zelf bepalen wanneer ik een helm draag.